Na ekranie dobre trójwymiarowa grafika, utrzymana w stylu POPULOUS i POWERMONGER, przedstawia pole bitewne i dwie armie w szyku bojowym naprzeciwko siebie. Kolumny wojsk stoją nieruchomo, jakby wykute z kamienia, oczekując na rozkazy swych dowódców.
Słońce wznieca refleksy na stalowych hełmach i zbrojach elfów i karłów. Tworzą one zwarte oddziały piechoty zajmujące skrzydła armii.
Jej trzon stanowią karne rzędy jazdy. Nad rosłymi końskimi kłębami połyskują półpancerze i tarcze rycerstwa. Kolorowe sztandary oddziałów łopocą na porywistym wietrze. Barwa żółta wyróżnia Twoje wojska, kolor czerwony oddziały wroga.
Na przeciwległych krańcach pola bitwy wznoszą się kopulaste czasze namiotów dowódców armii. W górnych rogach ekranu widnieją totemy obu armii ozdobione flagami. Wysokość zawieszenia tych flag sygnalizuje siłę wojsk biorących udział w bitwie. To ułatwia decyzję o podjęciu bitwy lub o odwrocie.
Przejeżdżasz na koniu przed frontem swoich wojsk. Formujesz szyk bojowy każdego z oddziałów. Potem już tylko wskazanie szablą na proporzec Twojego oddziału i na jednostkę wroga, którą nakazujesz zniszczyć.

Uruchamiam kolejno oddziały ruszają do boju równo i pewnie, jak na paradzie. Twoje wojska już dopadają wrogi. Słychać szczęk broni i zgiełk bitewny. Oczy cieszy pomysłowa animacja sekwencji walki. Przewaga w bitwie chyli się raz na jedną, raz na drugą stronę. Czas skierować do walki ostatni odwód. To Twoja doborowa gwardia, wspaniałe uzbrojony oddział orek.
Gwardia ruszyła z impetem w największy wir bitwy. Po chwili z kłębowiska pieszych i koni zaczęli wymykać się pojedynczy żołnierze w żółtych barwach, a wkrótce cale ich grupy. Wróg uciekał w popłochu, porzuciwszy broń, Twoja jazda siedziała mu na karku. Odniosłeś wielkie zwycięstwo!

Wszystko to możesz obejrzeć w grze strategicznej REALMS (KRÓLESTWA), wydanej w 1991 roku przez firmę Virgin Games. Oprogramowana przez zespół Graft Gold gra REALMS od momentu jej uruchomienia sprawia dobre wrażenie. Staranna, dobrze animowana grafika 3D i oryginalnie ujęta koncepcja gry, zjednały jej przychylne głosy recenzentów.

Akcja gry rozgrywa się w świecie fantazji. Jest tu wszystko co trzeba. Ludzie i elfy, karły i orki, zamczyska i fregaty. Trzeba wykazać się nic tylko skuteczną strategią wojenną. Nic na wiek zda się ona, jeśli nie zostanie podbudowana efektywną gospodarką i rozsądnym zarządzaniem finansami Twojego baśniowego królestwa.
Twórcy gry dołożyli skutecznych starań, aby sterowanie wielorakimi gospodarczymi i wojennymi działaniami nie było nużące. Obsługa gry REALMS jest prosta, o wiele prostsza niż np. w grach POPULOUS czy w BATLLE MASTER. Grą sterujemy przy pomocy myszy.

Zacznijmy od popatrzenia na..

GŁÓWNY EKRAN OPCJI

Zawiera on pięć następujących Ikon (w kolejności od lewej do prawej):

1. Ikona dyskietki - dająca dostęp do operacji dyskowych, w tym do:

• opcji zapisu - umożliwiającej zapisanie na dyskietce czterech stanów rozgrywanych akcji,
• opcji ładowania - proponującej wybór dziewięciu przygodowych scenariuszy gry, ponadto zapisanie wyżej wymienionych czterech stanów gier,
  
• opcji wyjścia - tj. opuszczenia operacji dyskowych.
  

2. Ikona twarzy wojownika - umożliwiająca obserwowanie na mapie:

• miast własnych i we władaniu przeciwnika,
• wojsk własnych i wroga.
  

3. Ikona czerwono obwiedzionego rombu - pokazująca w formie graficznej drogi ściągania podatków w podległym Ci królestwie. Miasto skupiające wszystkie drogi jest Twoją stolicą. Drogi te można zmieniać, w zależności od opanowanych terenów, kliknięciem myszy na tej ikonie.

4. Ikona szkła powiększającego - umożliwia powiększanie wybranego fragmentu mapy.

5. Ikona strzałek - zezwala na precyzyjne ustalenie wysokości podatków płaconych przez Twoich poddanych. Istnieje logiczna współzależność wysokości podatków i częstotliwości buntów wzniecanych przez nadmiernie obciążane miasta.

ROZBUDOWA MIAST I ZARZĄDZANIE ICH FINANSAMI

Należy wybrać na mapie jedno z Twoich miast (oznaczone żółtym kolorem). Wówczas na ekranie ukazuje się rysunek tego miasta, informujący o jego stopniu rozwoju. W górze ekranu podane będą liczbowe i opisowe informacje o stanie ludności, morale mieszkańców, ich kondycji fizycznej, ilości lat na jaką wystarczają zapasy zboża oraz prośba (ewentualna) mieszkańców miasta o wykup nowych terenów.

W lewym, dolnym rogu ekranu podany jest stan Twoich finansów, w środkowej, dolnej części - opcje działań dostępne w mieście wraz z ilością pieniędzy potrzebnych na ich realizację, po prawej stronie - strzałki służące do zmiany opcji i ikona wyjścia z ekranu miasta. Złote strzałki, znajdujące się na obrzeżach rysunku miasta, umożliwiają przejście do innych Twoich miast, bez konieczności posługiwania się mapą.

A oto wyjaśnienie wszystkich opcji, jakie mogą się pojawić w miastach:

• BUY GRAIN - zakup zboża dla miana (w "porcjach" rocznych).
• CITIZIEN LEVY - pobór podatków od mieszkańców. Stosowanie łagodnej polityki podatkowej zapobiega buntom mieszkańców oraz wcale nie musi przynosić mniejszych pieniędzy.
  
• BUILD CITY - rozbudowa miasta, zwiększa jego możliwości finansowe i podnosi morale mieszkańców.
  
• INCREASE LAND - zakup nowych terenów dla miasta (dostępna w przypadku wysunięcia takiej prośby przez mieszkańców).
  
• IMPROVE HEALT - poprawia stan zdrowotny mieszkańców, ich morale i zapobiega epidemiom.
  
• STONE WALLS - umożliwia wzmacnianie i budowę nowych murów kamiennych, znacznie poprawiających obronność miasta.
  
• TIMBER WALLS - to wznoszenie drewnianych obwałowań, tańszych, ale znacznie mniej skutecznych.
  
• RECRUIT ARMY - umożliwia zaciąg oddziałów piechoty.
  
• TRAIN CAVALARY - zezwala na tworzenie oddziałów kawalerii.
  

Jeśli miasto jest już na dobrej drodze rozwoju, można przystąpić do rozbudowy sił zbrojnych królestwa poprzez...

TWORZENIE ODDZIAŁÓW WOJSKA

Można je tworzyć wyłącznie w swoich miastach, gdyż tylko one mają (lub nie) na to pieniądze. W tym celu wybieramy opcję RECRUIT ARMY lub TRAIN CAVALARY, zależnie od stanu finansów, jakie możemy skierować na tworzenie wojska.

Na ekranie pojawi się z lewej strony rysunek istoty, na wzór której będziemy tworzyć oddział, na górze zaś informacje o:

• liczebności rekrutów,
• ich uzdolnieniach łuczniczych,
  
• morale rekrutów (możemy na nie oddziaływać wielkością żołdu).
  

Wielkość żołdu regulujemy ikoną pierwszą od góry (dłoń). Ikoną zbroi ustalamy stan wyposażenia w nią oddziału, ikoną broni ręcznej - rodzaj uzbrojenia żołnierzy, ikoną rycerza możemy zrezygnować z określonego już oddziału, a ikoną wrót potwierdzamy wybór i powracamy do ekranu rozbudowy miasta. Dokonując werbunku pamiętajmy, że:

• piechota jest powolniejsza i słabsza, lecz tańsza,
• kawalerii szybsza i skuteczniejsza, ale droższa.
  
• najlepszym wyposażeniem jest pancerz, hełm i topór,
  
• czym droższa broń, tym bardziej skuteczna,
  
• nie wszystkie rasy istot posiadają zdolności łucznicze, w takim przypadku rezygnujemy z wyposażania takich istot w łuki.
  

Na mapie oddziały ukazywane są w zależności od prowadzonych przez nie działań. I tak

• garnizon miasta jest oznaczony poprzez chorągiew (ile chorągwi, tyle oddziałów w garnizonie),
  
• namiot oznacza oddział biwakujący w terenie,
  
• rysunek wieży symbolizuje oblężenie miasta (ile wież, tyle oddziałów oblężniczych).
  
• transport oddziału morzem symbolizuje rysunek fregaty (walka fregat na morzu jest możliwa),
  
• oddziały przemieszczające się w terenie oznaczane są postaciami piechurów i kawalerzystów (aby je szczegółowo rozpoznać użyj opcji powiększenia).
  

Sterowanie ruchami podległych Ci wojsk i realizację Twojej strategii umożliwia...

TAKTYCZNY EKRAN OPCJI

...zawierający pięć ikon. Pierwsza od lewej, w górnym rzędzie, służy do komunikowania się z głównym ekranem opcji. Druga od lewej, w tym samym rzędzie, umożliwia podgląd wszystkich Twoich oddziałów. Pierwsza od lewej, w dolnym rzędzie, służy do powiększania obrazu. Dzięki niej możesz sprawdzić rodzaj wojsk swoich i przeciwnika. Druga od lewej, w dolnym rzędzie, umożliwia obejrzenie kolejno wszystkich Twoich wojsk.
Usytuowana nieco z prawej strony od obu rzędów, ikona kryształowej kuli, służy do przekazywania komunikatów komputera. Informują Gę one o sunie i poczynaniach Twoich miast i oddziałów wojski.
Jeśli nastąpi spotkanie więcej niż jednego oddziału Twoich wojsk i wojsk przeciwnika, wywiązuje się walka Wtedy w ikonie kuli ukazują się skrzyżowane -miecz i pałka. Towarzyszy temu charakterystyczny sygnał dźwiękowy. Należy wtedy niezwłocznie wybrać tę ikonę i na monitorze pojawi się...

EKRAN WALKI

Ekran ten ukazuje pole bitewne, w górze którego znajdują się wojska wroga, a w dole stoją Twoje oddziały. Ekran ten opisałem bliżej we wstępie. Na dole ekranu znajduje się pięć ikon sterowania poszczególnymi oddziałami Twoich wojsk, kh zastosowanie jest następujące (w kolejności od lewej):

1. ikona - przemiennie rozkaz ataku lub odwrotu,
   
2. ikona - uformowanie rodzaju szyku,
   
3. ikona - skierowanie oddziału w lewo,
   
4. ikona - skierowanie oddziału w prawo,
   
5. ikona - rozkaz oddania strzału przez łuczników.
   

Aby skierować oddział do ataku należy:

1. Wybrać ikonę ataku (pierwsza od lewej).
2. Kliknąć na sztandarze wybranego oddziału.
   
3. Sterować oddziałem w czasie marszu lub dokonywać zmiany jego szyku, w zależności od sytuacji na polu walki.
   
4. jeśli w oddziale znajdują się łucznicy -wydawać w czasie marszu rozkazy strzału (należy pamiętać o osiągnięciu odpowiedniej odległości) Można zatrzymać łuczników opodal walczących i zasypywać ich strzałami (gdy walczymy pierwszym oddziałem z przeważającymi siłami wroga).
   

Przed walką można sprawdzić silę dowolnych oddziałów przez wskazanie na nie znacznikiem kursora i obserwację małych ikon w prawym górnym rogu ekranu walki, gdzie:

• Ikona miecza - określa siłę oddziału,
• ikona tarczy - jego liczebność,
  
• ikona strzały - dysponowaną ilość strzałów.
  

Walka przebiega do momentu ucieczki jednej ze stron. Należy pamiętać, że można wygrać nawet z przeważającymi siłami wroga, pod warunkiem stosowania właściwej taktyki. Bardzo skuteczną formą gromienia wroga jest

OBLEGANIE MIAST

...które realizujemy, doprowadzając własne oddziały pod miasto wroga, tak aby sylwetki żołnierzy zmieniły się w obrazy wież oblężniczych. Niestety, wróg może dokonywać tego samego na naszych miastach i wykorzystuje wszelkie po temu okazje.
Czas oblegania miasta, do jego poddania się. zależy od stanu murów broniącego się miasta, liczebności i kondycji jego garnizonu, i siły oddziałów atakujących miasto. Osłabione oddziały atakujących, mogą - poza Twoją wolą - odstąpić od oblegania miasta. O poddaniu się miasta informuje specjalny komunikat w kryształowej kuli. Jeśli Ty zdobędziesz miasto, masz do wyboru dwie opcje:

• TAKE OVER CITY - biorąc miasto we władanie i po naprawie zniszczeń, użytkując je jak pozostałe miasta Twego królestwa,
• ACCEPT TRIBUT - przyjmując od miasta okup i poprawiając stan swoich finansów (jednak wówczas musisz odstąpić od oblegania miasta).
  

Miasta oznaczone kolorem niebieskim są (z różnych przyczyn) neutralne i możesz podjąć próby zawładnięcia nimi.
Jeśli dysponujesz bogatymi miastami i silną armią, zdobywaj miasto po mieście, gdyż tylko zdobycie wszystkich miast zapewnia zwycięstwo w grze. To ostatnie wcale nie musi okazać się łatwe.